Gedenkplaatsen van de Slag der Zilveren Helmen

Het museum van de Slag der Zilveren Helmen te Halen
ons land - focus


Welkom in Limburg!

Inleiding en bronvermelding
Algemene Geschiedenis
's Lands Glorie
Bezienswaardigheden
Home
           
banner
Vlag Limburg

Het museum van de Slag der Zilveren Helmen te Halen.

De Slag bij Halen op 12 augustus 1914 betekende voor het kleine Belgische leger een bescheiden succes in hun wanhopige pogingen om de Duitse opmars te stuiten. Het gebeuren ging naar analogie van de Guldensporenslag de geschiedenis in als de Slag der Zilveren Helmen vanwege de vele Duitse punthelmen die achterbleven op het slagveld. Het was tevens de laatste grote charge met de blanke sabel in West-Europa en de enige slag tijdens de Eerste Wereldoorlog die de Belgen op eigen houtje konden winnen.

Na de val van de Luikse forten konden de Duitsers zich opmaken voor hun frontale aanval tegen Frankrijk. Ze rukten tegelijk op in noordelijke richting, waarna de Belgische legerleiding besloot de vijand tegen te houden aan de Gete. Op 12 augustus 1914 openden de Duitsers de vijandelijkheden 's ochtends om 9 uur met een artilleriebombardement op het stadje Halen, waarna duizend Duitse soldaten de brug over de Gete over stormden en de stad konden innemen. Het Belgische leger organiseerde haar verdediging rond de boerderij IJzerwinning, waarop de Duitse cavalerie chargeerde met de blanke sabel. De Belgen wisten echter enkele uren stand te houden. Rond 15 uur viel de hoeve echter in Duitse handen en leek de strijd te zijn beslecht. Meteen daarna verschenen vers aangevoerde Belgische troepen op het strijdtoneel, die terstond in de tegenaanval gingen. Rond 16 uur gingen ze aan een holle weg in een hinderlaag liggen. Om 18 uur moesten de Duitsers zich noodgedwongen terugtrekken over de Gete, vele doden en gewonden achterlatend. Dit Belgische succes bleek echter slechts tijdelijk, want enkele dagen later moesten de troepen zich toch terugtrekken naar de vesting Antwerpen. In totaal sneuvelden 140 Belgen en 140 Duitsers. Meer dan 600 Duitsers raakten gewond en meer dan 200 werden gevangengenomen.

Het toenmalige slagveld telt verschillende monumenten. Aan de Getebrug herdenkt een gedenkplaat dat het regiment karabiniers daar wegens hun moedige tegenstand de bijnaam Zwarte Duivels verwierf. Aan de holle weg waar de Duitsers werden verslagen, prijkt een monument ter ere van de triomferende Zwarte Duivels. Aan de IJzerwinningboerderij is een gedenkplaat ingemetseld. Tegenover deze hoeve werd na de slag een Duits soldatenkerkhof aangelegd. De stoffelijke resten werden intussen overgebracht naar Vladslo, in de plaats kwam een groot stenen kruis. In de Liniestraat bevindt zich een in 1915 aangelegde begraafplaats met de graven van 181 Belgische gesneuvelden van de Slag om Halen. Een bezoek zeker waard is het Museum Slag der Zilveren Helmen, opgericht door de familie Stroobants, die in de tijd van de slag de IJzerwinning bewoonde. Het museum bezit een fraaie collectie wapens, uniformen en andere memorabilia van de strijd, en ook een maquette waarop het verloop van de slag is te volgen. Bijzonder is de verzameling Duitse punthelmen. Elk jaar rond 12 augustus wordt een rondleiding op het slagveld gegeven.

Het museum bevindt zich in de Rotemstraat te Halen. Het is open van 1 mei tot 31 oktober, maandag tot vrijdag van 10 tot 12 uur en van 14 tot 17 uur, zaterdag en zondag van 14 tot 17 uur.

Reisgids naar de geschiedenis van België, Sam Van Clemen.